Xe Trung Quốc chiếm 5% thị phần ô tô mới tại Anh năm 2024, nhưng vẫn đối mặt hoài nghi về chất lượng, bảo mật và tính đạo đức.
Xe Trung Quốc đang ngày càng chiếm lĩnh thị trường ô tô Anh, nhưng nhiều tài xế vẫn tỏ ra hoài nghi, đặt ra hàng loạt câu hỏi trước khi cân nhắc mua một chiếc xe mang thương hiệu Trung Quốc.
Hình minh họa cờ Trung Quốc tại một bãi xe ô tô. Ảnh: Scharfsinn
Số liệu đăng ký xe mới năm 2024 cho thấy lượng tiêu thụ các mẫu xe từ bốn hãng Trung Quốc đang có mặt tại Anh gồm BYD, MG, Omoda và Ora đã tăng 14% so với năm trước.
Tính chung, xe Trung Quốc chiếm khoảng 5% tổng lượng xe mới bán ra tại Anh năm ngoái, tương đương gần 100.000 chiếc lăn bánh trên đường phố nước này.
Phần lớn xe do các hãng Trung Quốc sản xuất là xe điện, nhờ lợi thế đi trước trong cuộc đua phát triển công nghệ pin so với các đối thủ châu Âu. Giới chuyên gia dự báo, chiến lược này sẽ giúp các thương hiệu Trung Quốc bứt phá mạnh mẽ trong thập kỷ tới.
Theo báo cáo Road to 2030 của Auto Trader, đến thời điểm Anh cấm bán xe xăng và dầu mới vào năm 2030, các hãng xe Trung Quốc dự kiến sẽ chiếm khoảng 25% thị trường ô tô điện tại nước này, tương đương 400.000 xe.
Tuy vậy, với mức giá thấp hơn đáng kể so với các thương hiệu danh tiếng từ châu Âu, Nhật Bản hay Hàn Quốc, liệu xe Trung Quốc có thực sự là một lựa chọn đáng cân nhắc ngay lúc này?
Người Anh nghĩ gì về xe Trung Quốc?
Auto Trader, nền tảng mua bán ô tô trực tuyến lớn nhất nước Anh, đã khảo sát 3.985 người trưởng thành về quan điểm của họ đối với xe Trung Quốc. Kết quả cho thấy, cứ 5 tài xế thì có 2 người cân nhắc mua xe mang thương hiệu từ quốc gia này.
Nhóm khách hàng tiềm năng nhất rơi vào độ tuổi 17-34, với 57% số người được hỏi bày tỏ sự quan tâm, chủ yếu nhờ công nghệ tiên tiến và mức giá hấp dẫn. Trong khi đó, chỉ 25% người trên 55 tuổi có ý định tương tự.
Những người lớn tuổi tỏ ra dè dặt hơn, với 40% lo ngại về rủi ro an toàn dữ liệu và quyền riêng tư khi sử dụng sản phẩm từ Trung Quốc. Bên cạnh đó, 43% số người trên 55 tuổi bày tỏ sự thiếu tin tưởng vào chất lượng xe Trung Quốc.
Ông Ian Plummer, Giám đốc thương mại của Auto Trader, nhận định:
"Niềm tin của người tiêu dùng vào chất lượng và độ an toàn của xe Trung Quốc vẫn còn khá phân hóa, đặc biệt là ở nhóm khách hàng lớn tuổi. Để thành công, các hãng xe Trung Quốc cần nỗ lực củng cố lòng tin bằng việc đạt chứng nhận an toàn cao, đảm bảo bảo mật dữ liệu và cung cấp dịch vụ hậu mãi tốt".
Vì sao xe điện Trung Quốc rẻ hơn đối thủ?
Xe điện Trung Quốc có giá thấp hơn so với các đối thủ phương Tây, nhưng điều này không đồng nghĩa với chất lượng kém hơn. Theo phóng viên Tom Jervis của Auto Express, mức giá cạnh tranh của xe Trung Quốc đến từ ba yếu tố chính.
Thứ nhất, chi phí nhân công tại Trung Quốc thấp hơn đáng kể so với các nước phương Tây. Mức lương cơ bản của công nhân làm việc trong các nhà máy ô tô tại đây có thể thấp hơn gấp năm lần so với mức lương tối thiểu tại Anh, giúp giảm chi phí sản xuất đáng kể.
Thứ hai, Trung Quốc có lợi thế lớn về chuỗi cung ứng nội địa. Hầu hết linh kiện và nguyên liệu để sản xuất ô tô đều được sản xuất hoặc khai thác trong nước, giúp các hãng xe cắt giảm đáng kể chi phí nhập khẩu và vận chuyển.
Cuối cùng, các chính sách hỗ trợ từ chính phủ cũng góp phần quan trọng trong việc giữ giá xe ở mức thấp. Nhiều hãng xe lớn như BYD hay SAIC nhận được sự hỗ trợ tài chính mạnh mẽ từ chính phủ Trung Quốc.
Theo ước tính, ngành công nghiệp ô tô nước này đã nhận tổng cộng khoảng 185 tỷ bảng Anh tiền trợ cấp từ năm 2009 đến nay.
Trước sự cạnh tranh ngày càng gay gắt, Liên minh châu Âu đã áp thuế bổ sung đối với xe điện Trung Quốc, với mức thuế dao động từ 10% đến gần 40%. Mỹ thậm chí còn có động thái cứng rắn hơn khi chính quyền Tổng thống Joe Biden ban hành mức thuế 100% đối với xe điện nhập khẩu từ Trung Quốc.
Trong khi đó, Anh vẫn chưa có động thái tương tự, tạo điều kiện thuận lợi cho các hãng xe Trung Quốc thâm nhập thị trường nước này.
Liệu có rủi ro bảo mật từ xe Trung Quốc?
Một trong những lo ngại lớn nhất xoay quanh xe Trung Quốc là nguy cơ gián điệp. Hồi năm ngoái, cựu Bộ trưởng An ninh Anh Tom Tugendhat từng cảnh báo rằng một số mẫu xe điện có thể bị biến thành "trạm thu thập thông tin di động".
Ủy ban Đối ngoại Anh cũng bày tỏ quan ngại về việc xe Trung Quốc có thể tích hợp các thiết bị theo dõi hoặc thậm chí nghe lén người dùng. Theo các báo cáo gần đây, Bộ Quốc phòng Anh đã yêu cầu các quan chức tránh thảo luận thông tin mật bên trong xe điện Trung Quốc để hạn chế rủi ro an ninh.
Dù vậy, một số chuyên gia cho rằng lo ngại này là không cần thiết. Ông Andy Palmer, cựu CEO Aston Martin, nhận định:
"Công nghệ thông minh và phần mềm AI đã trở thành một phần không thể thiếu trong cuộc sống hiện đại. Thay vì chỉ tập trung vào xe Trung Quốc, chúng ta cũng cần lưu ý rằng điện thoại di động hay các thiết bị thông minh khác có thể tiềm ẩn rủi ro tương tự".
Xe Trung Quốc có đáng tin cậy?
Về độ bền và độ tin cậy, hiện chưa có đủ dữ liệu để đánh giá toàn diện do các thương hiệu Trung Quốc còn khá mới tại thị trường Anh.
Tuy nhiên, MG - hãng xe Trung Quốc có mặt lâu nhất tại Anh, lại không đạt kết quả tốt trong khảo sát độ tin cậy mới nhất của What Car? năm 2024. MG xếp cuối bảng trong số các hãng xe phổ thông, với tỷ lệ lỗi lên đến 37%. Ngoài ra, 60% số xe MG gặp trục trặc phải nằm xưởng hơn một tuần để sửa chữa.
Bảo hành có đáng tin cậy?
Các hãng xe Trung Quốc đưa ra chế độ bảo hành khá cạnh tranh tại Anh. Chẳng hạn, BYD cung cấp bảo hành 6 năm hoặc 150.000 km cho xe, trong khi pin được bảo hành 8 năm hoặc 200.000 km với cam kết giữ ít nhất 70% dung lượng. MG cũng có bảo hành tương tự, nhưng giới hạn ở mức 7 năm hoặc 80.000 dặm.
Mặc dù vậy, câu hỏi đặt ra là liệu các hãng xe Trung Quốc có đủ khả năng duy trì cam kết bảo hành trong dài hạn hay không, nhất là khi vấn đề phụ tùng thay thế và chi phí sửa chữa vẫn còn là dấu hỏi lớn.
Lời kết
Dù có giá thành rẻ và công nghệ tiên tiến, xe Trung Quốc vẫn đối mặt với nhiều thách thức tại thị trường Anh, từ rủi ro an ninh dữ liệu, độ tin cậy đến chính sách bảo hành. Người tiêu dùng cần cân nhắc kỹ trước khi xuống tiền, đặc biệt là khi thị trường xe điện còn đang biến động mạnh mẽ.
Hải Hà (This Is Money)
Nhà báo và Công luận