Buôn bán hàng giả chiếm khoảng 2,5% thương mại toàn cầu (tương đương 461 tỷ USD), và hơn 80% hàng giả này được sản xuất ở khu vực châu Á- Thái Bình Dương.
Khi thương mại số phát triển, buôn bán hàng giả cũng tăng, tác động tiêu cực đến người tiêu dùng và sự đổi mới của doanh nghiệp.
Nâng cao nhận thức và hành động
Châu Á - Thái Bình Dương là trọng tâm của các hiệp định thương mại mở rộng và đổi mới nhất trên thế giới như: Hiệp định Đối tác toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP), Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện khu vực (RCEP) hay Hiệp định Đối tác kinh tế kỹ thuật số và Hiệp định Kinh tế kỹ thuật số Singapore - Australia cùng với những hiệp định khác đang đóng vai trò là hình mẫu cho một hình thức hiệp định thương mại mới.
Xây dựng lòng tin là cần thiết trong nền kinh tế số
Các nước châu Á - Thái Bình Dương thậm chí đang tham gia các dự án “nhẹ nhàng hơn” không được coi là các hiệp định thương mại, chẳng hạn như: Con đường Tơ lụa Kỹ thuật số của Trung Quốc hay Khuôn khổ Kinh tế Ấn Độ - Thái Bình Dương của Mỹ (IPEF). Điểm chung của tất cả các thỏa thuận này là các điều khoản về thương mại kỹ thuật số. Điều này có ý nghĩa về tương lai của thương mại trong khu vực và thế giới nhất thiết sẽ có dấu ấn kỹ thuật số.
Việc bán các sản phẩm và dịch vụ giả trên nền tảng trực tuyến là hình thức vi phạm sở hữu trí tuệ đang phát triển nhanh nhất, được thúc đẩy bởi sự gia tăng thương mại điện tử trên toàn cầu.
Văn phòng Phòng chống ma túy và tội phạm của Liên hợp quốc đã báo cáo vào năm 2019 rằng ở Đông Nam Á, internet và thương mại điện tử đang cung cấp cho những kẻ làm hàng giả một nền tảng toàn cầu mạnh mẽ để tiếp thị và phân phối hàng hóa của họ cho nhiều người tiêu dùng tiềm năng hơn với chi phí tối thiểu và lợi nhuận cao hơn.
Văn phòng Sở hữu trí tuệ Hàn Quốc đã ghi nhận mức tăng gần gấp đôi doanh số bán hàng giả trên nền tảng trực tuyến vào năm 2021, trong khi Hiệp hội Người tiêu dùng Singapore cho biết, doanh số bán hàng giả trên nền tảng trực tuyến đã tăng gấp 3 lần vào năm 2020.
Giải quyết vấn đề này liên quan đến việc nâng cao nhận thức và hành động của tất cả các bên liên quan - người tiêu dùng, hiệp hội thương mại, thương hiệu, nền tảng và chính phủ. Khoảng cách kỹ thuật số - khoảng cách giữa những người có và không có quyền truy cập Internet và viễn thông ở châu Á - Thái Bình Dương đã được ghi nhận rõ ràng. Nhưng câu hỏi vẫn là liệu việc tăng cường truy cập vào điện thoại thông minh và sự phụ thuộc vào thương mại điện tử có tạo ra một khoảng cách kỹ thuật số mới trong đó những người tiêu dùng nhạy cảm về giá và dễ bị tổn thương là mục tiêu của những kẻ buôn bán hàng giả trên nền tảng trực tuyến hay không?
Thị trường trực tuyến rõ ràng không chỉ có thể tiếp cận được với những người tiêu dùng giàu có sẵn sàng trả phí bảo hiểm, mà còn cả những người không có kinh phí để tự bảo vệ mình trước hàng giả. Các chính phủ ở châu Á - Thái Bình Dương cần ban hành các chính sách thông minh, chẳng hạn như thực hiện các chiến dịch nâng cao nhận thức cộng đồng hoặc sử dụng hệ thống hồ sơ nhãn hiệu tại hải quan để xác định tốt hơn và ngăn chặn hàng giả ở biên giới, xây dựng thương mại kỹ thuật số đáng tin cậy, không có hàng giả và dẫn đầu thế giới trong việc loại bỏ hàng giả trên nền tảng trực tuyến. Các hiệp định kinh tế kỹ thuật số đang xuất hiện trong khu vực bao gồm các chương quan trọng về bảo vệ người tiêu dùng trực tuyến, thường đề cập cụ thể về phòng, chống gian lận, hoàn lại tiền cho các sản phẩm bị lỗi và các con đường mà qua đó người tiêu dùng có thể giải quyết tranh chấp với các nền tảng trực tuyến và người bán. Các điều khoản này nên đi xa hơn bằng cách viện dẫn hành vi mua bán hàng giả vi phạm quyền nhãn hiệu và cho phép chủ sở hữu nhãn hiệu thực hiện hành động pháp lý chống lại người bán hàng giả trên nền tảng trực tuyến.
Tiêu chuẩn quốc tế là cần thiết
Các công ty công nghệ của châu Á nằm trong số các công ty lớn nhất và đang phát triển nhanh nhất trên thế giới. Các tiêu chuẩn ngành sẽ đóng một vai trò quan trọng trong việc xây dựng các sản phẩm và dịch vụ tốt nhất trong tương lai. Các tiêu chuẩn ISO - tổ chức thiết lập các tiêu chuẩn quốc tế được công nhận trên toàn cầu - trong tương lai cho thương mại điện tử phải đặt ra tiêu chuẩn cao để ngăn chặn việc bán các sản phẩm và dịch vụ giả mạo trên nền tảng trực tuyến. Các doanh nghiệp tư nhân - bao gồm cả người bán, nền tảng và thương hiệu - cần áp dụng các phương pháp hay nhất để chống lại việc bán hàng giả trên nền tảng trực tuyến. Hiệp hội Nhãn hiệu Quốc tế đã công bố một tập hợp các khuyến nghị cho các công ty và các bên trung gian để chống lại hàng giả trên nền tảng trực tuyến, bao gồm việc hiểu rõ khách hàng, chủ động gỡ bỏ các danh sách hàng giả bằng cách sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và công nghệ, đồng thời ngăn chặn các danh sách lặp lại từ cùng một người bán hoạt động thiếu thiện chí.
Các mảnh ghép được đặt ra cho sự tăng tốc liên tục của thương mại kỹ thuật số ở châu Á - Thái Bình Dương, nhưng sự thành công của nó chưa được đảm bảo. Khi các nhà đổi mới mang đến các sản phẩm và dịch vụ mới cho người tiêu dùng, họ sẽ cần dựa vào các thương hiệu đã có tên tuổi và nền tảng thương mại điện tử đáng tin cậy để giúp xây dựng lòng tin vào các hệ sinh thái kỹ thuật số mới và không quen thuộc này. Nếu người tiêu dùng không thể đưa ra quyết định mua hàng của họ mà không nghi ngờ về chất lượng và sự an toàn của các sản phẩm và dịch vụ này, thương mại trong khu vực sẽ bị bế tắc như trong thế kỷ trước.
Việt Dũng
Nguồn Báo Công Thương