Dù Fed có hạ lãi suất vào tuần tới, nền kinh tế Mỹ cũng khó hưởng lợi nhanh chóng vì sự bất ổn xung quanh chính sách thuế quan vẫn đang đè nặng tâm lý người dân.
Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) Jerome Powell. (Ảnh: Bloomberg)
Các quan chức Fed được kỳ vọng sẽ hạ lãi suất một lần nữa vào tuần tới, nhưng lợi ích của đợt giảm này đến nền kinh tế có thể sẽ tới chậm hơn bình thường và có nguy cơ bị hạn chế bởi các yếu tố mà chính sách tiền tệ không thể kiểm soát.
Những ngành nhạy cảm với lãi suất như bất động sản có thể không nhận được nhiều lợi ích từ việc giảm chi phí đi vay, vì giá nhà vẫn duy trì gần mức cao kỷ lục và người Mỹ đang lo ngại về tình hình thị trường lao động.
Các lĩnh vực khác như sản xuất đã trì hoãn kế hoạch đầu tư mới do chính sách thuế quan liên tục thay đổi của Tổng thống Donald Trump. Vì vậy, việc giảm lãi suất sẽ không tạo ra nhiều tác động.
Bình thường, chính sách tiền tệ có thể cần đến 18 tháng để bắt đầu tác động đến người tiêu dùng và doanh nghiệp trên diện rộng. Tuy nhiên, với những lực cản kinh tế như hiện tại, thời gian cần có thể lâu hơn.
Chia sẻ với Bloomberg, bà Kathy Bostjancic, nhà kinh tế trưởng tại Nationwide Mutual Insurance, cho biết: “Các doanh nghiệp tạm dừng tuyển dụng không phải vì lãi suất cao, mà chủ yếu là do sự không chắc chắn về tác động của thuế quan và những thay đổi chính sách khác”.
“Vì vậy, nếu bầu không khí bất ổn đó vẫn duy trì ở mức độ cao, độ trễ của chính sách tiền tệ có thể kéo dài hơn và ảnh hưởng đến nền kinh tế lâu hơn”, vị chuyên gia cảnh báo.
Khi Fed điều chỉnh lãi suất chuẩn, thị trường tài chính thường phản ứng theo. Tuy nhiên, các động thái của ngân hàng trung ương Mỹ thường được báo trước khá lâu, nên kỳ vọng của nhà đầu tư đã được phản ánh vào giá cổ phiếu và trái phiếu.
Xu hướng này thường có tác động tức thời hơn đến các khoản vay mới để mua ô tô hay mua nhà, trong khi nợ tiêu dùng và nợ doanh nghiệp chưa thanh toán - thường có mức lãi suất cố định - mất nhiều thời gian để phản ứng hơn.
Theo Hiệp hội Môi giới Bất động sản Quốc gia Mỹ, lãi suất của khoản vay mua nhà cố định 30 năm đã chạm mức thấp nhất trong một năm vào tháng 10, thúc đẩy doanh số bán nhà. Cùng lúc, nhờ lượng tồn kho đi lên, giá nhà không bật tăng nhanh như trước đây.
Tuy nhiên, nhiều người mua nhà tiềm năng vẫn còn do dự khi nền kinh tế vẫn còn bất ổn, ông Michael Fratantoni - nhà kinh tế trưởng của Hiệp hội Ngân hàng Thế chấp - nhấn mạnh.
Theo chia sẻ với chuyên gia kinh tế này với Bloomberg, người Mỹ đang cảm thấy lo lắng về triển vọng việc làm và tài chính cá nhân, đặc biệt là khi thuế quan khiến giá của một số mặt hàng tăng cao.
“Tâm lý người tiêu dùng thực sự quan trọng đối với thị trường nhà đất”, ông Fratantoni nói. “Vì vậy, hiện tại, dù lãi suất tương đối thấp và có nhiều nhà để mua hơn, họ vẫn đang thận trọng”.
Tại Wisconsin, ông Christopher Drees hoan nghênh Fed hạ lãi suất. Công ty do ông quản lý - Menasha Corporation - chuyên cung cấp giải pháp đóng gói cho nhiều khách hàng, từ các công ty hàng hoá tiêu dùng đến các công ty công nghiệp và nhà sản xuất ô tô lớn.
Ông Drees hy vọng việc cắt giảm lãi suất sẽ mang lại lợi ích cho một số khách hàng bằng cách giúp các khoản vay mua ô tô và vay mua hàng hoá khác trở nên “dễ thở” hơn. Nhưng bất ổn thuế quan vẫn còn đó.
Một thách thức lớn là tương lai của thuế quan đối ứng và thuế quan fentanyl trên Toà án Tối cao. Một số chuyên gia pháp lý cho rằng Toà án Tối cao có thể loại bỏ trụ cột trong chính sách thuế quan của ông Trump.
“Vấn đề không phải là ‘Mỹ có áp dụng thuế quan hay không?’. Điều quan trọng là một bức tranh lãi suất và thuế quan rõ ràng hơn sẽ giúp tạo thêm niềm tin cho các khách hàng của chúng tôi, để họ sẵn sàng đầu tư vào hoạt động kinh doanh hơn”, ông Drees giải thích.
Theo Viện Quản lý Cung ứng Mỹ (ISM), các nhà sản xuất trong nước đã suy yếu nặng nề trong năm nay. Hoạt động sản xuất tại các nhà máy đã đi xuống trong 9 tháng liên tiếp.
Phần lớn kế hoạch chi tiêu vốn của doanh nghiệp đang bị trì hoãn, mặc dù chi phí đi vay đã xuống thấp hơn và chính phủ đưa ra các chính sách thuế thu nhập có lợi cho doanh nghiệp.
“Tất nhiên, các doanh nghiệp thường muốn giảm chi phí vốn. Nhưng vấn đề thuế quan đã che mờ tất cả kế hoạch kinh doanh của họ”, bà Susan Spence, người phụ trách các khảo sát sản xuất của ISM, cho hay.
Trong khảo sát tháng 9 của ISM, một doanh nghiệp bày tỏ thẳng thừng rằng lãi suất thấp hơn “sẽ không giúp ích cho hoạt động kinh doanh” của họ.
Khả Nhân /Doanh Nhân Việt Nam