Vương quốc Anh và Nhật Bản đã nhất trí thắt chặt các mối quan hệ quốc phòng và kinh tế trong cuộc hội đàm giữa Thủ tướng Anh Keir Starmer và người đồng cấp Nhật Bản Sanae Takaichi tại Tokyo hôm 31/1.
Phát biểu sau cuộc họp song phương, ông Starmer khẳng định: "Chúng tôi đã đề ra một ưu tiên rõ ràng là xây dựng một quan hệ đối tác thậm chí còn sâu sắc hơn trong những năm tới".
Ông cho biết thêm rằng thỏa thuận này "bao gồm việc hợp tác cùng nhau để tăng cường an ninh tập thể của chúng ta, trên khắp khu vực châu Âu - Đại Tây Dương và ở Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương".

Thủ tướng Anh Keir Starmer và Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi. Ảnh: X/takaichi_sanae
Đáp lại, bà Takaichi xác nhận hai bên đã đồng ý tổ chức một cuộc họp giữa các bộ trưởng ngoại giao và quốc phòng của Anh và Nhật Bản ngay trong năm nay.
Bên cạnh đó, nhà lãnh đạo Nhật Bản bày tỏ mong muốn thảo luận sâu hơn về các nỗ lực nhằm hiện thực hóa một khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương tự do và rộng mở, cũng như tình hình tại Trung Đông và Ukraine trong các buổi làm việc tiếp theo.
Một trong những dự án quốc phòng nổi bật hiện nay là việc Anh, Nhật Bản và Ý đang cùng phối hợp phát triển một loại máy bay chiến đấu mới. Đây được xem là bước đi mang tính chiến lược của Tokyo sau nhiều thập kỷ phụ thuộc vào Mỹ về các thiết bị quân sự.
Tuy nhiên, vấn đề an ninh kinh tế vẫn là ưu tiên hàng đầu trong thảo luận giữa Anh và Nhật Bản. Thủ tướng Takaichi nhấn mạnh rằng việc tăng cường chuỗi cung ứng "bao gồm các khoáng sản quan trọng là điều cần thiết cấp bách".

Lãnh đạo hai nước hội đàm hôm 31/1. Ảnh: X/takaichi_sanae
Các bên bày tỏ sự lo ngại rằng Trung Quốc có thể siết chặt xuất khẩu đất hiếm, loại nguyên liệu không thể thiếu để sản xuất các sản phẩm từ xe điện đến tên lửa.
Thực tế, Trung Quốc đã công bố các biện pháp kiểm soát xuất khẩu mới đối với đất hiếm và các công nghệ liên quan vào tháng 10 năm ngoái, gây áp lực lớn lên thị trường toàn cầu. Trong khi đó, quan hệ giữa Nhật Bản và Trung Quốc vẫn đang trong tình trạng căng thẳng sau khi bà Takaichi gợi ý rằng Nhật Bản có thể can thiệp quân sự nếu Đài Loan bị tấn công.
Chuyến thăm Tokyo diễn ra ngay sau khi ông Starmer kết thúc chuyến công tác bốn ngày tại Trung Quốc, nơi ông tiếp bước các nhà lãnh đạo từ Pháp, Canada và Phần Lan trong nỗ lực tìm kiếm sự ổn định trước một nước Mỹ ngày càng khó lường dưới thời Tổng thống Donald Trump.
Trước những lo ngại về việc Mỹ đe dọa áp thuế đối với các đồng minh NATO hay ý định thu mua Greenland, Anh đã chọn cách tiếp cận linh hoạt hơn với Bắc Kinh dù ông Trump từng cảnh báo điều này là "rất nguy hiểm". Tại Trung Quốc, ông Starmer đã gặp Chủ tịch Tập Cận Bình và ký kết thỏa thuận miễn thị thực cho công dân Anh đến Trung Quốc dưới 30 ngày.
Cao Phong (France24, AFP)
Nhà báo và Công luận