Do nguồn cung khan hiếm, một số ''tân binh'' có hành trình tăng trưởng siêu tốc, vượt qua tất cả các đại gia vàng nhờ sử dụng độc chiêu ''mua vàng giấy'' với một số hoạt động mang dáng dấp giống như Bảo Tín Minh Châu.
Điểm sáng tăng trưởng
Ở thị trường vàng Hà Nội, hàng chục năm qua, ngay sau thời bao cấp, Bảo Tín của lão doanh nhân Lương Thị Điểm trở thành điểm sáng lớn nhất. Sau đó, các con của cụ Điểm mỗi người tách ra một nhánh vàng riêng.
Trong cuộc đua cùng các anh em của mình, ông Vũ Minh Châu nổi bật hơn cả và nhanh chóng đưa Bảo Tín Minh Châu trở thành anh cả ngành vàng thủ đô. Ngoài Bảo Tín Minh Châu, một vài thương hiệu khác như Bảo Tín Mạnh Hải, Bảo Tín Thanh Vân… ít nổi hơn song gần đây cũng có tăng trưởng rất tốt.
Trong 2, 3 năm trở đây, cái tên Bảo Tín Mạnh Hải đã bất ngờ vụt sáng vượt cả Bảo Tín Minh Châu và các thương hiệu lớn khác như Doji, SJC, PNJ.
Khách hàng nhận giấy hẹn mua vàng tại Bảo Tín Mạnh Hải
Trong năm 2025, công ty ghi nhận doanh thu thuần đạt 27.891 tỷ đồng, tăng 1.033% so với năm 2024.
Trong khi đó năm 2025, PNJ, một trong những doanh nghiệp lâu đời và lớn nhất thị trường ghi nhận đà suy giảm. Doanh thu chỉ còn 35.411 tỷ đồng, giảm 2.821 tỷ đồng, tương đương 7,4% so với năm 2024. Bước sang năm 2026, PNJ đề xuất kế hoạch doanh thu 48.660 tỷ đồng, chỉ bằng 65,8% kế hoạch của Bảo Tín Mạnh Hải.
Công ty SJC chưa công bố kết quả kinh doanh năm 2025 nhưng đây sẽ là năm kém lạc quan của ông lớn ngành vàng khi 6 tháng đầu năm 2025, doanh thu của SJC đạt gần 8.000 - 8.840 tỷ đồng, giảm sâu 65% so với cùng kỳ 2024.
Mua bán vàng qua giấy hẹn
Trở lại với câu chuyện bán vàng của Bảo Tín Minh Châu, như Báo Công Thương đã đưa tin, khuya muộn ngày 25/3, hơn 23h30 phút, gần nửa ngày sau khi các cửa hàng tại Hà Nội phải ngưng giao dịch, Bảo Tín Minh Châu đã có thông cáo báo chí chính thức về sự việc. Đơn vị này cho biết các cửa hàng tạm ngưng giao dịch trong buổi chiều để phối hợp với các cơ quan chức năng để xác minh, làm rõ thông tin và để đảm bảo quyền lợi của khách hàng, người lao động, công ty cho hay sẽ mở cửa giao dịch trở lại từ 12h ngày 26/3. Bảo Tín Minh Châu cũng cam kết đầy đủ các tiêu chuẩn về tuổi vàng, khối lượng và chất lượng khi bán ra cho khách hàng, theo đúng quy định của pháp luật.
Từ chiều 25/3/2026, mạng xã hội có nhiều thông tin đề cập thị trường vàng, trong đó có đề cập vấn đề mua vàng qua giấy hẹn và việc được trả vàng sớm hơn dự định. Từ đó, cộng đồng mạng chú ý đến sự kiện một số cửa hàng vội vàng nhắn tin cho khách hàng tới nhận vàng sau thời gian dài “mua vàng trên giấy hẹn” – cách thức mà Bảo Tín Minh Châu thực hiện hàng chục năm qua.
Cụ thể, khi khách hàng đến cửa hàng mua vàng, sau khi thanh toán toàn bộ số tiền, khách chưa nhận được sản phẩm vật chất ngay mà chỉ nhận được giấy hẹn. Người thì được hẹn vài ba ngày nhưng có người được hẹn lâu hơn, thậm chí cả tháng mới lấy được vàng.
Gần đây, các cửa hàng vàng vội vã trả vàng cho khách hàng “mua vàng trên giấy” sớm hơn lịch hẹn chưa đủ khiến khách hàng an tâm về sự khan hiếm vàng khi mua bán mặt hàng quan trọng này. Khách hàng thường xuyên phải “mua vàng trên giấy” tại nhiều cửa hàng. Thời gian hẹn có lúc lên đến 90 ngày.
Một cửa hàng Bảo Tín Mạnh Hải. Ảnh: M.T
Trước đó, ông Vũ Hùng Sơn, Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty cổ phần Vàng bạc đá quý Bảo Tín Mạnh Hải đã nhiều lần đề cập, lý giải về tình trạng khan hiếm vàng.
Tại tọa đàm với chủ đề “Sàn giao dịch vàng: Minh bạch thị trường và ổn định kinh tế vĩ mô” do Báo Tiền Phong tổ chức diễn ra hồi tháng 11/2025, ông Vũ Hùng Sơn cho biết, suốt 13 năm qua, doanh nghiệp kinh doanh vàng không có cơ chế tiếp cận nguồn vàng nhập khẩu một cách chính thức.
Thị trường vàng Việt Nam đang trải qua giai đoạn nhiều biến động khi cả người dân lẫn doanh nghiệp đều đối mặt với những trở ngại chưa từng có. Tình trạng xếp hàng mua vàng chỉ phản ánh phần nổi của khó khăn, còn phía sau là sự thiếu hụt kéo dài của nguồn cung nguyên liệu chính thức.
Theo lãnh đạo Bảo Tín Mạnh Hải, việc không thể tiếp cận vàng nhập khẩu theo cơ chế rõ ràng đã khiến các doanh nghiệp buộc phải chấp nhận rủi ro để duy trì sản xuất và có hàng cung ứng ra thị trường. Nguồn cung hạn chế cũng đẩy giá vàng trong nước lên cao, trong khi người dân lại khó hoặc không thể mua được.
Suốt thời gian qua, thị trường luôn mặc định rằng thông tin khan hiếm vàng là chính xác. Vì vậy, khách hàng dễ cảm thông với việc “mua vàng trên giấy”, nghĩa là đã thanh toán đầy đủ nhưng phải chờ vài ngày, thậm chí cả tháng mới nhận được vàng vật chất.
Theo Luật sư Lê Ngọc Phụng, Trưởng Văn phòng Luật sư Lê Ngọc Phụng (Đoàn Luật sư TPHCM), cách mua bán vàng, bạc kiểu trên coi chừng vi phạm pháp luật, người bán có thể vi phạm pháp luật hình sự, người mua có nguy cơ mất tiền.
Ánh Kim /Báo Công Thương