Năm 2026 được dự báo là năm ''bùng nổ'' của các thương vụ mua, bán sáp nhập (M&A) trong lĩnh vực ngân hàng với hàng loạt thông tin ngay từ đầu năm. Theo các chuyên gia, việc tái cấu trúc doanh nghiệp và thu hút nguồn vốn đầu tư nước ngoài sẽ là động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng.
Dự báo nhiều thương vụ lớn
Trong 2 năm qua, hệ thống ngân hàng đã có nhiều thay đổi, trong đó, đáng chú ý là tái cấu trúc ngân hàng yếu kém phục vụ tái cơ cấu hệ thống. Cụ thể, 4 ngân hàng yếu kém là CBBank, OceanBank, GPBank, DongA Bank đã được chuyển giao bắt buộc cho Vietcombank, MB, VPBank và HDBank trong năm 2024-2025.
.jpg)
Hoạt động mua bán, sáp nhập ngân hàng sẽ diễn ra mạnh mẽ trong năm 2026. Ảnh: Quang Thái
Trong năm 2026 cũng như những năm tới, hoạt động M&A mang tính thị trường hơn bằng việc các ngân hàng tìm kiếm đối tác ngoại để củng cố năng lực tài chính, công nghệ, năng lực quản trị.
Có thể nói, quy định mới về việc “nới” tỷ lệ sở hữu nước ngoài lên tới 49% đối với các ngân hàng nhận chuyển giao bắt buộc cũng sẽ tạo ra động lực mới cho M&A ngân hàng, tạo dư địa hấp dẫn thu hút nhà đầu tư chiến lược.
Nhờ quyền lợi từ việc nhận chuyển giao bắt buộc các ngân hàng yếu kém, MB, HDBank và VPBank sẽ có cơ hội được nới room ngoại lên 49%. Nếu chọn đúng đối tác, những ngân hàng này sẽ có cơ hội tăng trưởng mạnh mẽ.
Trong năm 2026 này, nhiều thương vụ lớn được dự báo. Cụ thể, trong tháng 1, Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) công bố danh sách 33 nhà đầu tư tham gia đợt phát hành hơn 264 triệu cổ phiếu riêng lẻ, giá trị khoảng 10.272 tỷ đồng, dự kiến thực hiện trong quý I. Được biết, nhiều nhà đầu tư lớn tham gia đợt chào bán này của BIDV như Tổng công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn nhà nước (SCIC), Công ty TNHH Quản lý quỹ SSI (SSIAM), Manulife Vietnam…
Thuộc nhóm ngân hàng Big 4, Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank) có kế hoạch chào bán 6,5% vốn cho tối đa 55 nhà đầu tư, thực hiện theo một hoặc nhiều đợt chào bán trong năm 2025-2026. Vietcombank đã gửi thư mời đến các đơn vị tư vấn tham gia báo giá dịch vụ thẩm định giá độc lập cho đợt phát hành cổ phiếu riêng lẻ nói trên.
Như vậy, sau 6 năm, Vietcombank đã có thể thực hiện được kế hoạch lớn cho việc phát triển ngân hàng. Dự kiến, thương vụ bán vốn này có thể mang về cho Vietcombank 1,3-1,4 tỷ USD.
Đối với nhóm ngân hàng thương mại cổ phần, Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín (Sacombank) có kế hoạch bán 32,5% cổ phần. Đây là số cổ phần mà nhóm ông Trầm Bê thế chấp tại Công ty Quản lý tài sản của các tổ chức tín dụng (VAMC) để vay 10.000 tỷ đồng với lãi suất ưu đãi, nhằm giúp ngân hàng giải quyết khủng hoảng thanh khoản tại thời điểm sáp nhập với Ngân hàng Phương Nam năm 2015.
Hay như với Ngân hàng TMCP Lộc Phát (LPBank), cuối năm 2025, ngân hàng đã điều chỉnh tỷ lệ sở hữu tối đa của nhà đầu tư nước ngoài từ 5% lên 30%. Còn tại Ngân hàng TMCP Kỹ thương Việt Nam (Techcombank), lãnh đạo ngân hàng cho biết sẽ cân nhắc việc bán 15% cho nhà đầu tư chiến lược nước ngoài.
Đối với Ngân hàng TMCP Quốc tế (VIB), việc cổ đông ngoại trước đây của ngân hàng thoái vốn mang lại cơ hội cho đối tác mới tham gia vào ngân hàng. Ngân hàng TMCP Sài Gòn – Hà Nội (SHB) cũng đang tìm kiếm đối tác chiến lược nước ngoài.
Thu hút nhà đầu tư ngoại
Theo các chuyên gia, có hơn chục ngân hàng có tỷ lệ room vốn ngoại dưới 5%, mang lại cơ hội cho nhiều nhà đầu tư nước ngoài. Hơn nữa, trong bối cảnh cạnh tranh gay gắt giữa các ngân hàng trong nước, các ngân hàng nhỏ cũng cần tìm thêm nhà đầu tư ngoại để bổ sung nguồn lực về tài chính cũng như phương thức quản lý hiện đại.
Bên cạnh phương thức bán vốn trực tiếp cho các nhà đầu tư nước ngoài, các ngân hàng trong nước còn tìm kiếm cơ hội thu hút vốn ngoại rộng mở hơn qua thị trường chứng khoán. Tuy nhiên, nhóm nhà đầu tư ngoại chú tâm tới nhóm các ngân hàng có khả năng chuyển đổi số, mô hình ESG (Môi trường - Xã hội - Quản trị) và năng lực quản trị rủi ro của ngân hàng nội. Sự minh bạch được xem là yếu tố then chốt để các thương vụ đi đến hồi kết, tạo động lực thúc đẩy tăng trưởng chung cho nền kinh tế.
Phó Chủ tịch Hội đồng quản trị SHB Đỗ Quang Vinh cho rằng, yếu tố cốt lõi mà nhà đầu tư quốc tế quan tâm chính là sự minh bạch. Một khi tài chính được minh bạch hóa, khả năng tiếp cận dòng vốn ngoại sẽ cao hơn, giúp nâng cao tiềm lực và vị thế của doanh nghiệp trên thương trường.
Theo ông Đỗ Quang Vinh, sự hậu thuẫn từ đối tác ngoại không dừng lại ở số vốn điều lệ, mà là việc củng cố quy trình vận hành, cải thiện hiệu suất và tận dụng mạng lưới toàn cầu. Sự hợp tác không chỉ dừng lại ở một thương vụ M&A, mà là sự đồng hành để cùng phát triển, cùng vận hành kinh doanh và tạo ra lợi thế cho cả hai bên.
Đại diện Ngân hàng TMCP Quân đội (MB) chia sẻ, room ngoại thường hướng đến hai mục tiêu chính, đó là thu hút nhà đầu tư chiến lược và tìm kiếm giá trị cổ phiếu cao hơn. Nhưng hiện tại với MB, quan trọng là giá trị nội tại và sức mạnh doanh nghiệp.
Thời gian qua, MB được khá nhiều quỹ đầu tư quan tâm. Những nhà đầu tư này có yêu cầu tương đối cao về minh bạch thông tin, MB cũng có trách nhiệm lớn hơn trong hoạt động này. Hiện MB chưa có cổ đông chiến lược nước ngoài và trong việc tìm kiếm đối tác chiến lược ngoại, MB đặt ra mục tiêu nhanh chóng tiếp cận công nghệ, bí quyết quản trị tiên tiến, nhất là những lĩnh vực MB còn yếu.
Đại diện các ngân hàng khác cũng nhận định, thu hút dòng vốn ngoại thông qua M&A là chiến lược trọng tâm để nâng tầm hệ thống ngân hàng Việt Nam. Sự xuất hiện của các đối tác nước ngoài không chỉ giúp ngân hàng trong nước có thêm nguồn vốn lớn để đáp ứng nhu cầu vay trung, dài hạn, mà còn mở ra cơ hội tiếp cận công nghệ mới, mô hình kinh doanh hiện đại cũng như tiếp cận kinh nghiệm quản trị rủi ro tiên tiến.
Hà Linh /Hànộimới