Ngành công nghiệp xe tự lái đang điều chỉnh chiến lược, ưu tiên công nghệ khả thi và hợp tác nền tảng thay vì chạy đua tự hành hoàn toàn.
Xu hướng xe tự lái gia tăng
Sau hơn một thập kỷ phát triển, xe tự lái không còn được nhìn nhận như một đích đến có thể đạt được trong thời gian ngắn, mà là một quá trình điều chỉnh liên tục giữa tham vọng công nghệ và khả năng triển khai thực tế. Những kỳ vọng ban đầu về việc phổ cập xe tự hành hoàn toàn đã dần được thay thế bằng cách tiếp cận thận trọng hơn, tập trung vào các cấp độ ứng dụng phù hợp với thị trường và năng lực hiện có.
Nhiều doanh nghiệp đầu tư vào công nghệ xe ô tô tự lái. Ảnh minh họa
Thực tế cho thấy, chi phí phát triển xe tự lái cao hơn đáng kể so với dự kiến ban đầu. Ngoài đầu tư cho phần cứng và phần mềm, các hãng còn phải dành nguồn lực lớn cho kiểm thử an toàn, thu thập dữ liệu và xử lý các yêu cầu pháp lý khác nhau giữa các thị trường. Việc duy trì các chương trình tự phát triển quy mô lớn trở nên khó khăn đối với nhiều nhà sản xuất.
General Motors và Ford là những ví dụ điển hình cho xu hướng này, khi quyết định dừng các dự án xe tự hành nội bộ sau thời gian dài đầu tư mà chưa đạt hiệu quả thương mại rõ ràng. Ngược lại, một số doanh nghiệp như Waymo hay Tesla tiếp tục theo đuổi mục tiêu tự lái ở mức độ cao, nhưng với cách tiếp cận khác nhau và phạm vi triển khai được kiểm soát chặt chẽ hơn.
Ở cấp độ thị trường, các hãng xe vẫn chưa quan sát được nhu cầu đủ lớn để chứng minh cho việc mở rộng đầu tư vào xe tự hành hoàn toàn. Người tiêu dùng quan tâm đến các tính năng hỗ trợ lái giúp tăng sự tiện lợi và an toàn, nhưng chưa sẵn sàng trả chi phí cao cho những hệ thống tự lái vượt quá nhu cầu sử dụng hàng ngày. Điều này lý giải vì sao công nghệ hỗ trợ lái cấp độ 2 hiện là lựa chọn ưu tiên của nhiều nhà sản xuất, do có thể thương mại hóa sớm và tạo dòng tiền ổn định.
Sự thay đổi trong chuỗi cung ứng
Cùng với sự điều chỉnh chiến lược của các hãng xe, vai trò của các nhà cung cấp công nghệ trong chuỗi giá trị ô tô đang ngày càng rõ nét. Thay vì tập trung vào việc phát triển trọn gói xe tự lái, nhiều doanh nghiệp chuyển sang cung cấp nền tảng tính toán, phần mềm và công cụ phát triển, cho phép các hãng xe tùy chỉnh theo nhu cầu và năng lực riêng.
Trí tuệ nhân tạo, đặc biệt là AI và AI tạo sinh, đang trở thành công cụ hỗ trợ quan trọng trong quá trình phát triển xe tự lái. Việc mô phỏng và kiểm thử trong môi trường số giúp giảm thời gian và chi phí so với thử nghiệm thực tế, đồng thời cải thiện khả năng xử lý các tình huống phức tạp. Nhờ đó, các nhà cung cấp nền tảng như Nvidia hay Amazon Web Services đóng vai trò trung gian, kết nối các bên trong hệ sinh thái.
Xu hướng hợp tác cũng trở nên phổ biến hơn. Các thỏa thuận giữa AWS và Aumovio, hay giữa Bosch và Kodiak AI cho thấy, các doanh nghiệp đang tìm cách chia sẻ chi phí đầu tư và rủi ro công nghệ. Các liên minh robotaxi được hình thành không nhằm mở rộng ồ ạt, mà chủ yếu để thử nghiệm mô hình vận hành, thu thập dữ liệu và đánh giá khả năng mở rộng trong dài hạn.
Bên cạnh đó, cạnh tranh địa chính trị và công nghệ cũng tác động đến chiến lược phát triển. Trung Quốc đang từng bước cho phép triển khai xe tự hành cấp độ 3, tạo lợi thế về quy mô và dữ liệu. Điều này đặt các hãng xe và nhà cung cấp phương Tây trước yêu cầu phải đẩy nhanh tiến độ, nhưng vẫn giữ sự thận trọng cần thiết để tránh rủi ro an toàn và tài chính.
Ngành xe tự lái hiện đang bước vào giai đoạn ổn định hơn, với trọng tâm là tối ưu công nghệ hỗ trợ lái, hoàn thiện nền tảng AI và xây dựng hệ sinh thái hợp tác. Thay vì theo đuổi các mục tiêu mang tính đột phá trong ngắn hạn, các doanh nghiệp lựa chọn tiến từng bước, phù hợp với điều kiện thị trường và khung pháp lý. Đây là hướng đi phản ánh sự trưởng thành của ngành, khi hiệu quả và tính khả thi được đặt lên trước tốc độ.
Lê An /Báo Công Thương