Vụ trộm tháng 1 tại San Francisco cho thấy, robotaxi Waymo bị lợi dụng, nghi phạm vẫn ''“bốc hơi'' suốt 6 tháng điều tra.
Sự phát triển nhanh của các dịch vụ gọi xe tự lái như Waymo, Zoox hay Tesla đang mở ra một kịch bản mới cho an ninh đô thị, khi công nghệ này bắt đầu bị lợi dụng cho mục đích phạm pháp. Một vụ việc xảy ra tại San Francisco hồi tháng 1 đã thu hút sự chú ý trên toàn nước Mỹ khi robotaxi Waymo vô tình trở thành phương tiện tẩu thoát cho một nghi phạm trộm cắp.
Robot taxi Waymo. Ảnh: Waymo
Theo San Francisco Chronicle, nghi phạm đã đột nhập vào phòng tập yoga Hot 8 Yoga và nhanh chóng lấy đi một lượng lớn quần áo thể thao chỉ trong chưa đầy 3 phút. Sau đó, số hàng hóa bị đánh cắp được đưa vào cốp xe và đối tượng rời đi bằng chính chiếc xe tự lái Waymo mà mình gọi trước đó.
Dù đây không phải vụ án nghiêm trọng, việc nghi phạm biến mất không dấu vết trong suốt 6 tháng đã khiến cơ quan điều tra đặc biệt quan tâm. Đại diện Sở Cảnh sát San Francisco cho biết, đây có thể là lần đầu tiên tại thành phố xuất hiện tình huống phương tiện tự lái bị sử dụng như xe tẩu thoát. Trung sĩ Tim Faye nhận định rằng về lý thuyết, một vụ án liên quan đến xe Waymo lẽ ra phải dễ giải quyết hơn.
Các xe Waymo được trang bị hệ thống camera độ phân giải cao cả bên trong lẫn bên ngoài, đồng thời người dùng phải đăng ký tài khoản và cung cấp thông tin thanh toán mới có thể sử dụng dịch vụ. Tuy nhiên, thực tế điều tra cho thấy những dữ liệu này không đủ để nhận diện nghi phạm.
Một điểm đáng chú ý là cách Waymo quản lý dữ liệu hình ảnh. Công ty xác nhận có lưu trữ video trong quá trình vận hành, nhưng không công bố cụ thể thời gian lưu giữ. Trong vụ việc này, dữ liệu đã không còn tồn tại khi lệnh khám xét được ban hành vào tháng 4. Bên cạnh đó, hình ảnh từ camera bên ngoài xe đã bị làm mờ nhằm bảo vệ quyền riêng tư, khiến việc nhận diện đối tượng trở nên bất khả thi.
Ngay cả thông tin tài khoản do Waymo cung cấp cho cơ quan chức năng cũng không giúp truy ra danh tính nghi phạm. Điều này đặt ra câu hỏi về cân bằng giữa quyền riêng tư cá nhân và yêu cầu hỗ trợ điều tra trong bối cảnh công nghệ tự lái ngày càng phổ biến.
Trên thực tế, đây không phải lần đầu robotaxi bị lợi dụng cho mục đích phạm pháp. Một vụ việc tương tự từng xảy ra ở Los Angeles cũng trong tháng 1, khi một đối tượng dùng xe Waymo để tẩu thoát sau khi cướp cửa hàng tạp hóa. Tuy nhiên, trong trường hợp đó, cảnh sát đã kịp thời truy đuổi và chiếc xe tự lái đã dừng lại, tạo điều kiện để bắt giữ nghi phạm.
Vụ việc tại San Francisco cho thấy những thách thức mới đối với các cơ quan thực thi pháp luật khi tiếp cận công nghệ tự hành. Khi các phương tiện ngày càng thông minh và tôn trọng quyền riêng tư hơn, bài toán quản lý và giám sát cũng trở nên phức tạp hơn, đòi hỏi sự điều chỉnh về chính sách và quy định phù hợp với thực tiễn phát triển.
Hải Hà (Autoblog)
Nhà báo và Công luận