Sau hơn 7 năm triển khai Chương trình mỗi xã một sản phẩm (OCOP), thành phố Hà Nội tiếp tục khẳng định vị thế là địa phương dẫn đầu cả nước về số lượng sản phẩm OCOP. Không dừng lại ở gia tăng số lượng, chương trình còn tạo động lực để các doanh nghiệp, hợp tác xã nâng cao chất lượng, xây dựng thương hiệu và từng bước đưa nông sản Thủ đô chinh phục người tiêu dùng thế giới.
Sản xuất miến dong xuất khẩu tại Công ty TNHH Sản xuất thương mại và xuất nhập khẩu Dương Kiên (xã Hưng Đạo). Ảnh: Đức Duy
Đòn bẩy nâng tầm nông sản Thủ đô
Chương trình OCOP đã trở thành động lực quan trọng giúp các doanh nghiệp, hợp tác xã trên địa bàn thành phố Hà Nội đổi mới tư duy sản xuất, chú trọng chất lượng và xây dựng thương hiệu sản phẩm. Thông qua chương trình, các chủ thể được hỗ trợ hoàn thiện bao bì, nhãn mác, truy xuất nguồn gốc, đăng ký sở hữu trí tuệ, áp dụng các tiêu chuẩn quản lý chất lượng tiên tiến, tăng cường xúc tiến thương mại, kết nối thị trường. Nhờ đó, nhiều sản phẩm nông nghiệp và làng nghề của Hà Nội từng bước khẳng định vị thế tại thị trường trong nước, đồng thời mở rộng cơ hội tiếp cận thị trường quốc tế.
Một trong những điển hình tiêu biểu là sản phẩm miến dong Dương Kiên của Công ty TNHH Sản xuất thương mại và xuất nhập khẩu Dương Kiên (xã Hưng Đạo). Mới đây, sản phẩm miến dong Dương Kiên đã được công nhận đạt OCOP 5 sao - cấp độ cao nhất trong hệ thống đánh giá, phân hạng sản phẩm OCOP. Đây không chỉ là sự ghi nhận đối với chất lượng sản phẩm mà còn minh chứng cho hiệu quả của việc nâng cao giá trị nông sản thông qua xây dựng thương hiệu và phát triển theo chuỗi giá trị.
Giám đốc Công ty TNHH Sản xuất thương mại và xuất nhập khẩu Dương Kiên Dương Đình Khôi cho biết, trước đây, sản phẩm chủ yếu tiêu thụ trong nước. Tuy nhiên, sau khi tham gia Chương trình OCOP, doanh nghiệp liên tục cải tiến công nghệ, mở rộng vùng nguyên liệu theo hướng an toàn, chuẩn hóa quy trình sản xuất để đáp ứng yêu cầu xuất khẩu. Đến nay, sản phẩm miến dong Dương Kiên đã có mặt tại nhiều quốc gia và vùng lãnh thổ. Thành công này không chỉ góp phần nâng cao giá trị kinh tế cho doanh nghiệp mà còn quảng bá hình ảnh nông sản Hà Nội tới người tiêu dùng quốc tế, tạo việc làm ổn định cho lao động địa phương, thúc đẩy phát triển vùng nguyên liệu bền vững.
Không riêng miến dong Dương Kiên, nhiều hợp tác xã, doanh nghiệp trên địa bàn thành phố cũng đang chủ động tận dụng lợi thế từ Chương trình OCOP để nâng cao năng lực cạnh tranh, mở rộng thị trường xuất khẩu. Theo Giám đốc Hợp tác xã Hà Nội xanh Bá Thị Nguyệt Thu, những năm gần đây, đơn vị tập trung phát triển sản phẩm nông nghiệp an toàn, ứng dụng công nghệ cao, xây dựng quy trình sản xuất đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế. Đặc biệt, nhận thấy xu hướng tiêu dùng toàn cầu ngày càng ưu tiên các sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, sản xuất bền vững, phù hợp yêu cầu tín ngưỡng của người tiêu dùng...; Hợp tác xã Hà Nội xanh đã chú trọng phát triển các sản phẩm đạt tiêu chuẩn Halal. Đây được đánh giá là thị trường có quy mô lớn, tốc độ tăng trưởng cao và còn nhiều dư địa cho nông sản Việt Nam nói chung, nông sản Hà Nội nói riêng.
Nhờ đầu tư đồng bộ từ sản xuất đến chế biến, hoàn thiện các tiêu chuẩn chất lượng và hồ sơ pháp lý, nhiều sản phẩm của hợp tác xã từng bước tiếp cận thị trường nước ngoài, mở ra hướng đi mới cho nông sản Hà Nội trong việc chinh phục những phân khúc thị trường chuyên biệt nhưng có giá trị gia tăng cao.
Hướng tới thị trường xuất khẩu tiềm năng
Điểm cốt lõi của Chương trình OCOP không nằm ở việc trao một danh hiệu cho sản phẩm, mà ở quá trình chuẩn hóa toàn diện từ sản xuất, chế biến đến xây dựng thương hiệu và phát triển thị trường. Chính việc đáp ứng các tiêu chuẩn về chất lượng, an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc và nhận diện thương hiệu đã tạo nền tảng để nhiều sản phẩm OCOP của Hà Nội đủ điều kiện tham gia chuỗi cung ứng trong nước, quốc tế.
Theo Kế hoạch triển khai Chương trình OCOP năm 2026, Hà Nội phấn đấu có khoảng 300 sản phẩm được công nhận đạt từ 3 sao trở lên, trong đó có ít nhất 20 sản phẩm tiềm năng được đề xuất đánh giá, phân hạng OCOP 5 sao cấp quốc gia. Thành phố cũng tập trung hỗ trợ các chủ thể hoàn thiện quy trình sản xuất, nâng cao chất lượng sản phẩm, đáp ứng các yêu cầu ngày càng khắt khe của thị trường xuất khẩu.
Các chuyên gia nhận định, trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế ngày càng sâu rộng, OCOP đang trở thành hệ sinh thái hỗ trợ hiệu quả cho doanh nghiệp và hợp tác xã. Thông qua chương trình, các chủ thể không chỉ được hỗ trợ xây dựng thương hiệu, thiết kế bao bì mà còn được kết nối giao thương, tham gia hoạt động xúc tiến thương mại, ứng dụng chuyển đổi số trong quảng bá và tiêu thụ sản phẩm.
Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội Nguyễn Đình Hoa khẳng định, để tạo thêm động lực cho sản phẩm OCOP vươn ra thị trường quốc tế, thành phố tiếp tục đẩy mạnh hoạt động kết nối cung - cầu, tổ chức các sự kiện quảng bá sản phẩm gắn với văn hóa vùng miền, hỗ trợ doanh nghiệp tham gia hội chợ, triển lãm trong và ngoài nước. Bên cạnh đó, thành phố tiếp tục phát triển hệ thống các điểm giới thiệu và bán sản phẩm OCOP; triển khai các trung tâm thiết kế sáng tạo, quảng bá sản phẩm OCOP và làng nghề gắn với du lịch. Đây là những đầu mối quan trọng giúp kết nối sản phẩm với người tiêu dùng, nhà phân phối và các đối tác quốc tế.
Đặc biệt, Hà Nội ưu tiên hỗ trợ các sản phẩm tiềm năng 5 sao, sản phẩm chế biến sâu, sản phẩm làng nghề truyền thống và các mặt hàng có khả năng xuất khẩu cao nhằm nâng cao giá trị, tăng sức cạnh tranh trên thị trường toàn cầu. Thời gian tới, việc tiếp tục đầu tư phát triển sản phẩm OCOP gắn với tiêu chuẩn chất lượng, xây dựng thương hiệu và mở rộng thị trường xuất khẩu sẽ là cách để Hà Nội khai thác hiệu quả tiềm năng khu vực nông thôn, đưa sản vật đặc trưng của Thủ đô vươn xa hơn...
Nguyễn Mai /HNMO